POTPISAN SPORAZUM O SLOBODNOJ TRGOVINI IZMEĐU BOSNE I HERCEGOVINE I EVROPSKOG UDRUŽENJA SLOBODNE TRGOVINE (EFTA)

Danas je u Trondheimu (Kraljevina Norveška), u okviru redovnog zasjedanja Ministarske konferencije zemalja članica EFTA-e, upriličeno potpisivanje Sporazuma o slobodnoj trgovini između Bosne i Hercegovine i Evropskog udruženja slobodne trgovine (EFTA). U ime Bosne i Hercegovine Sporazum je potpisao Mirko Šarović, ministar spoljne trgovine i ekonomskih odnosa Bosne i Hercegovine, a sa EFTA strane ministri zemlja članica asocijacije, Švajcarske Konfederacije, Kraljevine Norveške, Islanda i Kneževine Lihtenštajn.

Tom prilikom ministar Šarović je izjavio da „potpisivanje ovog sporazuma predstavlja potvrdu težnje dvije strane da se, kroz dogovorenu liberalizaciju tržišta roba i usluga, kreiraju uslovi za dalji razvoj, kao i za unapređenje trgovinske i ekonomske saradnje na obostranu korist“, te dodao „da, pored potencijalno pozitivnih efekata ovog Sporazuma za privredu Bosne i Hercegovine, koji se u relativno kratkom vremenskom periodu mogu očekivati kao rezultat otvaranja tržište EFTA zemalja od 13 miliona stanovnika, dugoročno ovaj Sporazum predstavlja značajan korak naprijed u evro integracijma Bosne i Hercegovine, u pravcu njene pune integracija u tzv „Evropski ekonomski prostor“, zasnovan na slobodi kretanja ljudi, robe, usluga i kapitala“. 

Evropsko udruženje slobodne trgovine (EFTA) predstavlja asocijaciju koja ujedinjuje tržišta Švajcarske, Norveške, Islanda i Lihtenštajna u oblasti trgovine, uspostavljenu sa ciljem da obezbjedi okvir za liberalizaciju trgovine robom među njenim članicama. Pored međusobne liberalizacije trgovine tri zemlje EFTA-e, Island, Lihtenštajn i Norveška, od 1994 godine imaju Sporazum o Evropskom ekonomskom prostoru (EEA) sa EU koji predviđa uključivanje zakonodavstva EU-a koji pokriva četiri slobode - slobodu kretanja roba, usluga, radne snage i kapitala – u 30 država ( 27 članica EU + 3 EFTA članice). Švajcarska formalno nije dio EEA Sporazuma, ali ima bilateralni sporazum sa EU koji u suštini takođe podrazumjeva harmonizaciju zakodavstva.

Pored toga zemlje EFTA-e su, zaključivanjem brojnih sporazuma o slobodnoj trgovini sa trećim zemljama širom svijeta, stvorile jednu od najvećih svjetskih mreža slobodne trgovine i koja pokriva oko 80% spoljnotrgovinske razmjene sa ostatkom svijeta, a pregovori sa još nekim zemljama su u toku. Od zemalja regiona Bosna i Hercegovina je posljednja zemlja koja zaključuje ovaj sporazum sa EFTA-om.

Pregovori o zaključivanju Sporazuma o slobodnoj trgovini između Bosne i Hercegovine i Evropskog udruženja slobodne trgovine (EFTA) započeti su na osnovu Odluke Predsjedništva Bosne i Hercegovine, krajem marta 2011. godine.  Nakon više od dvije godine vrlo složenih i teških pregovora, isti su uspješno okončani početkom maja 2013 godine.